18-07-2011
Papendrecht, 18 juni 2011 - De dreigende, diepdonkere wolken hielden afgelopen vrijdagmiddag17 juni hun natte lading binnenboord totdat cultuurwethouder Joke Reuwer- Verheij de officiële handeling verricht had voor de start van de tot en met 23 oktober gaande tentoonstelling Riverside met ondertitel ‘het dna van de mens’. Dat betekent dat een dikke vier maanden zestien specimina van figuratieve beeldhouwkunst op Veerplein, Havenhoofd en Merwehoofd in Papendrecht te kijk en te pronk staan. De politica stak met een brandende toorts een koord van letters aan en aldus kwam op het plaveisel voor waterbus en voor kunstwerk ‘Engel op Zuilengalerij’ in rood het woord ‘love’ tevoorschijn.
Voor dat moment suprême hadden voorzitter Stichting Beeldenpark Drechtoevers Peter Brandenburg, beeldend kunstenaar Henk van Bennekum en collegelid Reuwer mooie woorden langs de gevel van Grand Café Willaerts doen vlinderen, die gepaste trots als thema hadden. Zo repten zij van ‘het klimmen op de vaderlandse ranglijst van beeldenparken’, van ‘samenspel tussen rivier en landschap met kunst als trait d’union’ en van ‘liefde op de plaats aan het water’. De grote schare van genodigden volgde in het spoor van Van Bennekum en totdat de regen in vlagen over de boulevard zwiepte, was ik onder hen en keek ik mijn ogen uit. Welk een galerij toegankelijke en herkenbare kunstwerken staat daar de komende tijd het dorp aan de rivier te verfraaien!
Elvis Presley zong ooit ‘I’ m gonna lay down my burden, down by the river side’. Aan de waterkant waar u Oude Maas, Merwede, Dordtse Kil en Noord elkaar ziet toucheren, kunt u de last van uw schouders nemen door het blikken naar werken gewonnen uit materialen als brons, hout, gelast ijzer, staalplaat en keramiek, Ze brengen zestien keer het thema van ‘Riverside’ in beeld: dna als belangrijkste chemische drager van erfelijke informatie in alle bekende organismen. Hoe dat werkt, tonen vijf werken die bij mij die artistiek getinte happening bij het vliedende water het best binnenkwamen: ‘Noodreis’ van Erik Buys, ‘Kupfernickel’ van Nick Renshaw, ‘Ecce Homo’ van Linda Verkaaik, ‘Volupté’ van Maïté Duval en ‘Engel op Zuilengalerij’ van Caius Spronken. Om het maar zo te zeggen: het vijftal tintelt van in vorm gevatte schoonheid. De beauty van een catalogus verwoordt en verbeeldt schitterend het panorama down by the river.
Een wanklank vormde die namiddag het bericht dat de conservator hedendaagse kunst Gorcums Museum Piet Augustijn die de Inleiding op ‘Riverside’ zou verzorgen, geheel onverwacht de gang naar het ziekenhuis moest maken. Hoewel zijn kunstkompaan Henk van Bennekum prima de honneurs waarnam, wil ik toch in deze kolommen het woord aan Augustijn geven door hem te citeren uit de entree die hij verzorgde voor de catalogus Riverside: het dna van de mens.
‘In de 21ste eeuw is de menselijke figuur/het mensbeeld een thema dat van veel kanten wordt benaderd en waaraan op verschillende manieren inhoud wordt gegeven. Niet alleen in de beeldhouwkunst, maar ook in de schilderkunst, de fotografie, tekenkunst, performance, video’s en nieuwe media. De buitententoonstelling Riverside, die dit jaar is ingericht aan het Merwehoofd, zoomt in op die ontwikkelingen en laat zien hoe en waarheen die mensfiguur zich anno 2011 heeft ontwikkeld. En dan gaat het niet alleen om de mooie kanten van de mens, een gaaf gezicht, een krachtig, jong en stoer lichaam of een mooie kop, maar vooral ook om de onvolkomenheden, om een realiteit die soms wreed en droevig kan zijn. Opvattingen over mannelijkheid en vrouwelijkheid, de kwetsbaarheid van het lichaam, maar ook de maakbaarheid daarvan, het karakter allerlei afwijkingen, de duistere kanten van de mens. Ook de manieren om de mensheid in stand te houden en het leven te verlengen of te veranderen door middel van genetische manipulatie, klonen en faceliften.
Er zijn herkenbare beelden waarin de mens op een voetstuk wordt geplaatst naast beelden waarin de mensfiguur niet meer dan een silhouet de tijd en de ruimte trotseert, slanke gestalten,naast prominent aanwezige barokke verschijningen, beelden in brons en staal naast beelden in hout en keramiek. De Stichting Beeldenpark Drechtoevers laat zien dat de verscheidenheid in beelden symbool staat voor de verscheidenheid aan mensen die we dagelijks kunnen ontmoeten en misschien wel bij ons om de hoek wonen. Riverside toont het dna van de mens: uniek, ingetogen, extravert, aanwezig, bescheiden, verstild, klassiek, gedegen, experimenteel.’ Met schroom onderschrijf ik Augustijns woorden, die mij de kunst aan de oever nog meer doet spreken. Volgens Peter Brandenburg gaat het om ‘boeiende en veelzeggende kunstwerken’. Zo is het. (tekst: Piet Kaptein)
